“Dziadek” Piłsudski wraca do Zamościa

Wczoraj, 5 listopada “Dziadek” Piłsudski powrócił do Zamościa. Pozostanie niemalże w tym samym miejscu, gdzie 85 lat temu triumfował jako pomnik i patrzył z góry na Zamość.

A Piłsudski Zamość niejako sobie upodobał – w swoim zabieganym,wojskowym życiu odwiedził Padwę Północy cztery razy – pierwszy raz w roku 1901, dwukrotnie w roku 1920 (a data ta znamienna i zapisana w kartach historii) i ostatni raz w 1922 roku. Triumf w wojnie polsko-bolszewickiej zapewnił Marszałkowi trwałą jego pamięć w świadomości mieszkańców naszego regionu. Wdzięczność obywateli przeobrażono w okazały pomnik, który dzisiaj można podziwiać tylko na starych fotografiach. Pomnik, który na zawsze jednak wpisze się w historię zamojskich Koszar.

Fotografia ze zbiorów Archiwum Zamojskiego. 

“Stary” pomnik o wysokości 11 metrów zniknął z mapy Zamościa w 1942 roku. Przepadł i odszedł w zapomnienie za sprawą Niemców.

Kamienna postać Piłsudskiego wzniesiona została w roku 1933.Autor – Jakub Juszczyk był Żołnierzem Legionów, z niebywałym talentem rzeźbiarskim. Ze starej fotografii w stronę obiektywu spogląda przystojny młodzieniec z zadbaną fryzurą i zgrabnym wąsikiem. Pochodzący z bardzo ubogiej rodziny Jakub szlifował kunszt rzeźbiarski dzięki troskliwej matce, która zadbała o “praktyki” syna u Wojciecha Samka – właściciela zakładu rzeźbiarskiego w Bochni. W 40 roku swojego życia stworzył monumentalny pomnik Piłsudskiego.

Jakub Juszczyk – rzeźbiarz i twórca pomnika Piłsudskiego. 

Na sześciometrowym cokole stoi dostojnie Marszałek. W zamaszystym, wojskowym płaszczu zarzuconym na ramiona, z buławą w dłoni, drugą zaś kładzie na rękojeści miecza. Za trzy lata plac z pięknym pomnikiem z piaskowca, dopełni efektowna brama triumfalna, którą przyozdabiały dwa orły z rozpostartymi skrzydłami i płaskorzeźby z podobiznami żołnierzy: Władysława Bortnowskiego i Wacława Szalewicza. Pierwszy z nich został dowódcą 3 Dywizji Piechoty Legionów, drugi był dowódcą 3 pułku artylerii lekkiej Legionów.

www.zamosc.fotopolska.eu

Piłsudski z piaskowca triumfował nad Zamościem zaledwie 9 lat. W ogniu wojny, na polecenie władz niemieckich ten okazały pomnik został rozbity. Zgruzowany posłużył do budowy fundamentów pod istniejący przy obecnej ulicy Piłsudskiego Klub Batalionowy. Budynek zbudowano w miejscu gdzie przed wojną wznosił się pomnik.

100 lat po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, Zamość powitał ponownie Marszałka. Witaj Marszałku, dobrze Ciebie widzieć. Niechaj żadna wojenna pożoga nie zabierze znów Ciebie, ani żadnego z nas.

www.lublin.onet.pl

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *